Lubel.03.95.2411
2003-10-28 	zm.		Lubel.2003.154.3247	§ 1
2003-12-12 	zm.		Lubel.2003.185.3638	§ 1
2005-02-05 	zm.		Lubel.2005.4.122	§ 1
2009-09-01 	zm.		Lubel.2009.96.2301	§ 1
2011-02-15 	zm.		Lubel.2011.12.315	§ 1, § 2
UCHWAŁA Nr V/38/03
RADY GMINY WĄWOLNICA
z dnia 24 kwietnia 2003 r.
w sprawie uchwalenia Statutu Gminy Wąwolnica.
(Lublin, dnia 1 lipca 2003 r.)
Na podstawie art. 3 ust. 1, art. 18 ust. 2 pkt 1, art. 22, art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1 i art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz.U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) Rada Gminy Wąwolnica uchwala, co następuje:
§ 1. Uchwala się Statut Gminy Wąwolnica, stanowiący załącznik do niniejszej uchwały.
§ 2. Niniejsza uchwała podlega ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Województwa Lubelskiego.
§ 3. Z dniem wejścia w życie niniejszej uchwały uchyla się uchwały:
	3.	Nr XV/100/2000 Rady Gminy Wąwolnica z dnia 10 lutego 2000r. w sprawie uchwalenia Statutu Gminy Wąwolnica,
	4.	Nr XXVIII/199/2001 Rady Gminy Wąwolnica z dnia 10 września 2001r. w sprawie zmian w Statucie Gminy Wąwolnica.
§ 4. Wykonanie uchwały powierza się Wójtowi Gminy Wąwolnica.
§ 5. Uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Lubelskiego.
ZAŁĄCZNIK
STATUT GMINY WĄWOLNICA
Rozdział I
Postanowienia ogólne
§ 1. Statut określa:
	1)	ustrój Gminy Wąwolnica,
	2)	zasady tworzenia, łączenia, podziału i znoszenia jednostek pomocniczych Gminy oraz udziału przewodniczących tych jednostek w pracach rady gminy,
	3)	organizację wewnętrzną oraz tryb pracy Rady Gminy Wąwolnica i Komisji Rady,
	4)	tryb pracy Wójta Gminy Wąwolnica,
	5)	zasady dostępu obywateli do dokumentów: Rady, jej komisji i Wójta Gminy oraz korzystania z nich.
§ 2. Ilekroć w niniejszym statucie jest mowa o:
	1)	Gminie - należy przez to rozumieć gminę Wąwolnica,
	2)	Radzie - Radę Gminy Wąwolnica,
	3)	Komisji - należy przez to rozumieć Komisje Rady Gminy Wąwolnica,
	4)	Komisji Rewizyjnej - należy przez to rozumieć Komisję Rewizyjną Rady Gminy Wąwolnica,
	5)	Wójcie - należy przez to rozumieć Wójta Gminy Wąwolnica,
	6)	Statucie - należy przez to rozumieć Statut Gminy Wąwolnica,
Rozdział II
Gmina
§ 3. 1. Gmina Wąwolnica jest podstawową jednostką lokalnego samorządu terytorialnego, powołaną dla organizacji życia publicznego na swoim terytorium.
2. Wszystkie osoby, które na stałe zamieszkują na obszarze Gminy Wąwolnica, z mocy ustawy o samorządzie gminnym, stanowią gminną wspólnotę samorządową realizującą swoje zbiorowe cele lokalne poprzez udział w referendum oraz poprzez swe organy.
§ 4. 1. Gmina Wąwolnica, położona jest w powiecie puławskim, w województwie lubelskim i obejmuje obszar 6215 ha.
2. Granice terytorialne Gminy określa mapa w skali 1:10000, znajdująca się w Urzędzie Gminy pok. Nr 8.
3. W gminie mogą być tworzone jednostki pomocnicze - sołectwa oraz stosownie do potrzeb lub tradycji - inne jednostki pomocnicze.
4. Wójt prowadzi rejestr jednostek pomocniczych Gminy.
§ 5. 1. W celu wykonywania swych zadań Gmina może tworzyć jednostki organizacyjne.
2. Wójt prowadzi rejestr gminnych jednostek organizacyjnych, (wykaz takich jednostek stanowi załącznik Nr 1 do statutu).
§ 6. 1. Herbem Gminy jest rysunek (ideogram) przedstawiający Św. Jerzego na koniu zabijającego smoka. Kolorami herbowymi są: biały (koń), złocisty (zbroja Św. Jerzego), czerwony (pole). (Wzór herbu określa załącznik Nr 2 do Statutu).
2. Zasady używania herbu oraz insygniów władz określa Rada w odrębnej uchwale.
§ 7. Siedzibą organów Gminy jest Wąwolnica.
Rozdział III
Jednostki pomocnicze Gminy
§ 8. 1. O utworzeniu, połączeniu i podziale jednostki pomocniczej Gminy - sołectwa a także zmianie jej granic rozstrzyga Rada Gminy w drodze uchwały, z uwzględnieniem następujących zasad:
	1)	inicjatorem utworzenia, połączenia, podziału lub zniesienia jednostki pomocniczej mogą być mieszkańcy obszaru, który ta jednostka obejmuje lub ma obejmować, albo organy Gminy,
	2)	utworzenie, połączenie, podział lub zniesienie jednostki pomocniczej musi zostać poprzedzone konsultacjami, których tryb określa Rada odrębną uchwałą,
	3)	projekt granic jednostki pomocniczej sporządza Wójt w uzgodnieniu z inicjatorami utworzenia tej jednostki,
	4)	przebieg granic jednostek pomocniczych powinien w miarę możliwości- uwzględniać naturalne uwarunkowania przestrzenne, komunikacyjne i więzi społeczne.
2. Do znoszenia jednostek pomocniczych stosuje się odpowiednio ust. 1.
§ 9. Uchwały, o jakich mowa w § 8 ust. 1 powinny określać w szczególności:
	1)	obszar,
	2)	granicę,
	3)	siedzibę władz,
	4)	nazwę jednostki pomocniczej.
§ 10. 1. W skład Gminy wchodzą jednostki pomocnicze:
	1)	sołectwo Bartłomiejowice,
	2)	sołectwo Celejów,
	3)	sołectwo Grabówki,
	4)	sołectwo Huta,
	5)	sołectwo Karmanowice,
	6)	sołectwo Kębło,
	7)	sołectwo Kol. Łopatki,
	8)	sołectwo Łąki,
	9)	sołectwo Łopatki,
	10)	sołectwo Mareczki,
	11)	sołectwo Rąblów,
	12)	sołectwo Rogalów,
	13)	sołectwo Stanisławka,
	14)	sołectwo Wąwolnica,
	15)	sołectwo Zarzeka,
	16)	sołectwo Zawada,
	17)	sołectwo Zgórzyńskie.
§ 11. 1. Organem uchwałodawczym w sołectwie jest zebranie wiejskie, które obejmuje ogół mieszkańców sołectwa.
2. Organem wykonawczym sołectwa jest sołtys wspomagany przez radę sołecką.
3. Tryb i zasady wyboru sołtysa, członków rady sołeckiej oraz sposobu zwoływania i obradowania zebrania wiejskiego określa Rada Gminy w statucie sołectwa.
§ 12. 1. Jednostki pomocnicze gminy prowadzą gospodarkę finansową w ramach budżetu Gminy.
2. Jednostki pomocnicze Gminy gospodarują samodzielnie środkami wydzielonymi do ich dyspozycji, przeznaczając te środki na realizację zadań spoczywających na tych jednostkach.
§ 13. 1. Kontrolę gospodarki finansowej jednostek pomocniczych sprawuje Skarbnik Gminy i przedkłada informacje w tym zakresie Wójtowi.
2. Jednostki pomocnicze podlegają nadzorowi organów Gminy na zasadach określonych w statutach tych jednostek.
§ 14. Rada Gminy może odrębną uchwałą przekazać sołectwu wydzieloną część mienia komunalnego, którą to sołectwo zarządza, korzysta z niej oraz rozporządza pochodzącymi z tego źródła dochodami w zakresie i na zasadach określonych w statucie sołectwa; statut ten powinien również określać zakres samodzielności sołectwa względem przekazanego mu mienia.
§ 15. 1. Sołtysi mogą uczestniczyć w sesjach Rady Gminy bez prawa udziału w głosowaniach.
2. Przewodniczący Rady obowiązany jest umożliwić uczestnictwo w sesjach Rady przewodniczącemu organu wykonawczego jednostki pomocniczej (sołtysowi).
3. Sołtysi mogą być zapraszani na posiedzenia komisji, jeżeli przedmiotem obrad są sprawy dotyczące interesów sołectwa.
4. Rada Gminy może ustanowić zasady, na jakich sołtysom będzie przysługiwała dieta oraz zwrot kosztów podróży służbowej za udział w pracy organów wymienionych w pkt 1 i 3.
Rozdział IV
Organizacja wewnętrzna Rady
§ 16. 1. Mieszkańcy gminy podejmują rozstrzygnięcia w głosowaniu powszechnym lub za pośrednictwem organów gminy.
2. Zasady i tryb przeprowadzania wyborów do Rady Gminy określa odrębna ustawa.
§ 17. 1. W sprawach samoopodatkowania się mieszkańców Gminy na cele publiczne oraz odwołania Rady Gminy przed upływem kadencji rozstrzyga się wyłącznie w drodze referendum gminnego.
2. Referendum może być przeprowadzone w każdej innej sprawie ważnej dla Gminy.
§ 18. 1. Z zastrzeżeniem § 17 organem stanowiącym i kontrolnym w Gminie jest Rada, do której właściwości należą wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania Gminy, o ile ustawy nie stanowią inaczej.
2. Ustawowy skład Rady wynosi 15 radnych.
3. Kadencja Rady Gminy trwa 4 lata licząc od dnia wyborów.
§ 19. 1. Rada działa na sesjach, poprzez swoje komisje oraz przez Wójta w zakresie, w jakim wykonuje on uchwały Rady.
2. Wójt i komisje Rady pozostają pod kontrolą Rady, której składają sprawozdania ze swojej działalności.
§ 20. 1) Radni mogą tworzyć kluby radnych, według kryteriów przez siebie przyjętych.
	2)	Warunkiem utworzenia klubu jest zadeklarowanie w nim udziału, przez co najmniej 7 radnych.
	3)	Powstanie klubu musi zostać niezwłocznie zgłoszone Przewodniczącemu Rady.
	4)	W zgłoszeniu podaje się:
a)	nazwę klubu,
b)	listę członków,
c)	imię i nazwisko przewodniczącego klubu.
	5)	W razie zmiany składu osobowego klubu lub jego rozwiązania przewodniczący klubu jest obowiązany do niezwłocznego poinformowania o tym Przewodniczącego Rady.
§ 21. 1. Kluby działają wyłącznie w ramach Rady.
2. Przewodniczący Rady prowadzi rejestr klubów.
§ 22. 1. Kluby działają w okresie kadencji Rady. Upływ kadencji Rady jest równoznaczny z rozwiązaniem klubów.
2. Kluby mogą wcześniej być rozwiązane na mocy uchwał ich członków, podejmowanych bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy składu członków klubu.
3. Kluby podlegają rozwiązaniu uchwałą Rady gdy liczba ich członków spadnie poniżej 3.
§ 23. Prace klubów organizują przewodniczący klubów, wybierani przez członków klubu.
§ 24. 1. Kluby mogą uchwalać własne regulaminy.
2. Regulaminy nie mogą być sprzeczne ze statutem gminy.
§ 25. 1. Klubom przysługują uprawnienia wnioskodawcze i opiniodawcze w zakresie organizacji i trybu działania Rady.
2. Kluby mogą przedstawiać swoje stanowisko na sesji Rady wyłącznie przez swych przedstawicieli.
§ 26. Na wniosek przewodniczących klubów Wójt Gminy Wąwolnica obowiązany jest zapewnić warunki organizacyjne.
§ 27. 1) Do wewnętrznych organów Rady należą:
1.	Przewodniczący,
2.	Wiceprzewodniczący,
3.	Komisja Rewizyjna,
4.	Komisje stałe wymienione w statucie,
5.	Doraźne komisje do określonych zadań.
	2)	Radny może być członkiem nie więcej niż 3 komisji stałych Rady.
	3)	W czasie trwania kadencji Rada może powołać doraźne komisje do wykonywania określonych zadań, określając ich skład i zakres działania.
§ 28. Rada powołuje następujące komisje stałe:
	1.	Komisja budżetu, finansów, inwestycji i gospodarki mieniem komunalnym.
	2.	Komisja rolnictwa, gospodarki przestrzennej i inicjatyw gospodarczych.
	3.	Komisja spraw społecznych.
	4.	Komisja ochrony środowiska, porządku publicznego i ochrony dziedzictwa narodowego.
§ 29. 1. Rada Gminy nowej kadencji na pierwszej sesji wybiera ze swego grona Przewodniczącego Rady i dwóch wiceprzewodniczących bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowego składu rady, w głosowaniu tajnym.
2. Odwołanie przewodniczącego i wiceprzewodniczących następuje na wniosek co najmniej 1/4 ustawowego składu rady gminy w trybie określonym w ust. 1.
§ 30. 1. Przewodniczący Rady, a w przypadku jego nieobecności właściwy wiceprzewodniczący, w szczególności:
	1)	zwołuje sesje Rady,
	2)	przewodniczy obradom,
	3)	sprawuje policję sesyjną,
	4)	kieruje obsługą kancelaryjną posiedzeń Rady,
	5)	zarządza i przeprowadza głosowanie nad projektami uchwał,
	6)	podpisuje uchwały Rady,
	7)	czuwa nad zapewnieniem warunków niezbędnych do wykonania przez radnych ich mandatu.
§ 31. W przypadku odwołania z funkcji Przewodniczącego lub jednego z Wiceprzewodniczących Rady bądź wygaśnięcia mandatu jako radnego przed upływem kadencji Rada na swej najbliższej sesji dokona wyboru na wakujące stanowisko.
§ 32. Zadaniem Przewodniczącego jest organizowanie pracy Rady oraz prowadzenie obrad Rady.
§ 33. 1. Przewodniczący oraz Wiceprzewodniczący Rady koordynują z ramienia Rady prace komisji Rady.
2. Podziału zadań w zakresie, o jakim mowa w ust. 1 dokonuje Przewodniczący Rady.
§ 34. 1. Obsługę Rady i jej organów zapewnia Sekretarz lub wyznaczony przez Wójta pracownik.
2. Osoby, o których mowa w ust. 1 podlegają w sprawach merytorycznych Przewodniczącemu Rady.
Rozdział V
Tryb pracy Rady
1. Sesje Rady
§ 35. 1. Rada obraduje na sesjach i rozstrzyga w drodze uchwał sprawy należące do jej kompetencji, określone w ustawie o samorządzie gminnym oraz innych ustawach, a także przepisach prawnych wydawanych na podstawie ustaw.
2. Na pierwszej Sesji Rady Gminy nowej kadencji Wójt Gminy składa informację o stanie gminy.
3. Oprócz uchwał Rada może podejmować:
	1)	postanowienia proceduralne,
	2)	deklaracje - zawierające samozobowiązanie się do określonego postępowania,
	3)	oświadczenia - zawierające stanowisko w określonej sprawie,
	4)	apele - zawierające formalnie niewiążące wezwanie adresatów zewnętrznych do określonego postępowania, podjęcia inicjatywy czy zadania,
	5)	opinie - zawierające oświadczenia wiedzy oraz oceny.
4. Do postanowień, deklaracji, oświadczeń, apeli i opinii ma zastosowanie przewidziany w statucie tryb zgłaszania inicjatywy uchwałodawczej i podejmowania uchwał.
§ 36. 1. Rada odbywa sesje zwyczajne z częstotliwością potrzebną do wykonania zadań Rady, nie rzadziej jednak niż raz na kwartał.
2. Sesjami zwyczajnymi są sesje przewidziane w planie pracy Rady.
3. Sesjami zwyczajnymi są także sesje nie przewidziane w planie pracy, ale zwołane w zwykłym trybie.
4. Sesje nadzwyczajne są zwoływane przez przewodniczącego bez względu na plan pracy Rady w przypadkach przewidzianych w ustawie na wniosek:
a)	Wójta Gminy,
b)	Grupy radnych stanowiącej co najmniej 1/4 ustawowego składu Rady.
5. Sesja taka powinna być zwołana w ciągu 7 dni od daty złożenia wniosku.
2. Przygotowanie sesji
§ 37. 1. Sesje przygotowuje Przewodniczący Rady, proponując projekt porządku obrad, miejsce, dzień i godzinę rozpoczęcia sesji oraz zapewnienie dostarczenia radnym materiałów, w tym projektów uchwał dotyczących poszczególnych punktów porządku obrad.
2. Projekt porządku obrad sesji nadzwyczajnej wynika z treści złożonego wniosku, a termin odbycia obligowany jest terminem złożenia wniosku.
3. Sesje zwołuje Przewodniczący Rady, lub z jego upoważnienia - jeden z wiceprzewodniczących.
4. Wójt Gminy obowiązany jest udzielić Radzie pomocy technicznej i organizacyjnej w przygotowaniu i odbyciu sesji.
5. O terminie, miejscu i proponowanym porządku obrad sesyjnych powiadamia się radnych najpóźniej na 7 dni przed terminem obrad, za pomocą listów poleconych za zwrotnym potwierdzeniem odbioru lub w inny skuteczny sposób, np. osobiście przez pracowników Urzędu Gminy.
6. Powiadomienie wraz z materiałami dotyczącymi sesji poświęconej uchwaleniu budżetu i sprawozdania z wykonania budżetu przesyła się radnym najpóźniej na 14 dni przed sesją.
7. W razie niedotrzymania terminów, o jakich mowa w ust. 5 i 6 Rada może podjąć uchwałę o odroczeniu sesji i wyznaczyć nowy termin jej odbycia. Wniosek o odroczenie sesji może być zgłoszony przez radnego tylko na początku obrad, przed głosowaniem nad ewentualnym wnioskiem o zmianę porządku obrad.
8. Zawiadomienia o terminie, miejscu i przedmiocie obrad Rady powinno być podane do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty.
§ 38. Przed każdą sesją Przewodniczący Rady, po zasięgnięciu opinii Wójta ustala szczegółową listę osób zaproszonych na sesję.
3. Przebieg sesji
§ 39. 1. W lokalu, w którym odbywa się sesja Rady należy zapewnić miejsca dla członków Rady, zaproszonych gości a także publiczności.
§ 40. 1. Sesje Rady są jawne.
2. Jeżeli przedmiotem obrad sesji mają być sprawy objęte na mocy odrębnych ustaw tajemnicą państwową lub ochroną dóbr osobistych, jawność sesji lub jej część zostaje wyłączona. Rada obraduje przy drzwiach zamkniętych przy czym osoby zaproszone do udziału w sesji mogą być obecne na sali.
§ 41. 1. Sesja odbywa się na jednym posiedzeniu.
2. Na wniosek Przewodniczącego obrad bądź radnego, Rada może postanowić o przerwaniu sesji i kontynuowaniu obrad w innym wyznaczonym terminie na kolejnym posiedzeniu tej samej sesji.
3. O przerwaniu sesji w trybie przewidzianym w ust. 2 Rada może postanowić w szczególności ze względu na: niemożliwość wyczerpania porządku obrad lub konieczność jego rozszerzenia, potrzebę uzyskania dodatkowych materiałów lub inne nieprzewidziane przeszkody, uniemożliwiające Radzie właściwe obradowanie lub podjęcie uchwał.
4. Fakt przerwania obrad oraz imiona i nazwiska radnych, którzy bez usprawiedliwienia opuścili obrady przed ich zakończeniem odnotowuje się w protokole.
§ 42. 1. Kolejne sesje Rady zwoływane są w terminach ustalonych w planie pracy rady lub w terminach określonych przez Przewodniczącego Rady.
2. Postanowienie ust. 1 nie dotyczy sesji nadzwyczajnych.
§ 43. 1. Rada może rozpocząć obrady tylko w obecności co najmniej połowy swego ustawowego składu.
§ 44. 1. Sesje otwiera, prowadzi i zamyka Przewodniczący Rady.
2. W razie nieobecności Przewodniczącego, czynności określone w ust. 1 wykonuje jeden z Wiceprzewodniczących Rady, upoważniony przez Przewodniczącego.
§ 45. 1. Otwarcie sesji następuje po wypowiedzeniu przez Przewodniczącego rady formuły: "Otwieram.......... sesję Rady Gminy Wąwolnica".
2. Po otwarciu sesji Przewodniczący Rady stwierdza na podstawie listy obecności quorum, a w razie jego braku wyznacza nowy termin posiedzenia i zamyka obrady.
§ 46. 1. Po stwierdzeniu prawomocności obrad Przewodniczący przedstawia do uchwalenia projekt porządku obrad.
2. Z wnioskiem o uzupełnienie bądź zmianę w projekcie porządku obrad może wystąpić radny lub Wójt Gminy. Przewodniczący poddaje każdy wniosek pod głosowanie.
3. Po przyjęciu dodatkowych wniosków Rada w głosowaniu jawnym przyjmuje porządek obrad.
§ 47. W porządku obrad każdej zwyczajnej sesji Rady przewiduje się:
	1)	przyjęcie protokołu z obrad poprzedniej sesji,
	2)	sprawozdanie z działalności Wójta w okresie międzysesyjnym,
	3)	rozpatrzenie projektów uchwał lub zajęcie stanowiska,
	4)	zgłaszanie wniosków i interpelacji przez radnych,
	5)	wolne wnioski i informacje.
§ 48. 1. Sprawozdanie o jakim mowa w § 47 pkt 2 składa Wójt Gminy lub wyznaczony przez niego zastępca,
2. Sprawozdania z prac komisji stałych Rady składają przewodniczący komisji lub członkowie komisji wyznaczeni do tych czynności przez przewodniczącego komisji co najmniej raz w roku.
§ 49. 1. Interpelacje i zapytania kierowane są do Wójta.
2. Interpelacje dotyczą spraw gminnej wspólnoty o zasadniczym charakterze i powinny one być sformułowane jasno i zwięźle.
3. Interpelacja powinna zawierać krótkie przedstawienie stanu faktycznego, będącego jej przedmiotem oraz wynikające zeń pytania.
4. Interpelacje składa się w formie ustnej lub pisemnej na ręce Przewodniczącego Rady; Przewodniczący niezwłocznie przekazuje interpelację adresatowi.
a)	interpelacje w okresach międzysesyjnych składa się na ręce Wójta Gminy,
5. Odpowiedź na interpelacje jest udzielona w formie pisemnej, w terminie 14 dni - na ręce Przewodniczącego Rady i radnego składającego interpelację, ewentualnie ustnie na tej samej sesji.
6. Odpowiedzi na interpelację udziela Wójt lub właściwe rzeczowo osoby, upoważnione do tego przez Wójta.
§ 50. 1. Zapytania składa się w sprawach aktualnych problemów Gminy, także w celu uzyskania informacji o konkretnym stanie faktycznym.
2. Zapytania formułowane są pisemnie na ręce Przewodniczącego Rady, lub ustnie, w trakcie sesji Rady.
3. Jeżeli udzielenie odpowiedzi na zapytanie bezpośrednio nie jest możliwe, pytany udziela odpowiedzi na piśmie w terminie 14 dni licząc od dnia złożenia zapytania.
§ 51. 1. Przewodniczący Rady prowadzi obrady zgodnie z uchwalonym porządkiem obrad.
2. Przewodniczący Rady udziela głosu według kolejności zgłoszeń.
3. Przewodniczący może udzielić głosu poza kolejnością w sprawie zgłoszenia wniosków o charakterze formalnym, których przedmiotem mogą być w szczególności sprawy:
a)	stwierdzenia quorum,
b)	zmiany porządku obrad,
c)	zakończenie dyskusji i podjęcie uchwały,
d)	zamknięcie listy mówców,
e)	tajnego głosowania,
f)	przeliczenia głosów,
g)	zamknięcia listy kandydatów przy wyborach,
h)	zgłoszenia autopoprawki do projektu uchwały lub wycofania projektu,
i)	przestrzegania regulaminu obrad,
j)	przerwania, odroczenia lub zamknięcia posiedzenia.
4. Wnioski o charakterze formalnym Przewodniczący obrad poddaje pod głosowanie.
5. Poza kolejnością zgłoszeń Przewodniczący udziela głosu:
-	Wójtowi Gminy,
-	Radcy prawnemu w celu wyjaśnienia wątpliwości w rozważanej sprawie.
6. Radnemu nie wolno zabierać głosu bez zezwolenia Przewodniczącego Rady.
7. Przewodniczący Rady może zabrać głos w każdym momencie obrad.
8. Przewodniczący Rady może udzielić głosu osobie nie będącej radnym.
§ 52. 1. Przewodniczący Rady czuwa nad sprawnym przebiegiem obrad i zachowaniem porządku obrad.
2. W przypadku stwierdzenia, że radny w swoim wystąpieniu wyraźnie odbiega od przedmiotu obrad lub znacznie przekracza czas wystąpienia, Przewodniczący może przywołać go "do rzeczy" a po dwukrotnym przywołaniu odebrać mu głos.
3. Jeżeli temat lub sposób wystąpienia albo zachowania radnego w sposób oczywisty zakłócają porządek obrad bądź uchybiają powadze sesji, Przewodniczący Rady przywołuje radnego "do porządku", a gdy przywołanie nie odniosło skutku może odebrać mu głos, nakazując odnotowanie tego faktu w protokole.
4. Postanowienia ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio do osób spoza Rady zaproszonych na sesję i do publiczności.
5. Po uprzednim ostrzeżeniu Przewodniczący Rady może nakazać opuszczenie sali tym osobom spośród publiczności, które swoim zachowaniem lub wystąpieniami zakłócają porządek obrad lub naruszają powagę sesji.
§ 53. Na wniosek radnego, Przewodniczący Rady przyjmuje do protokołu sesji wystąpienie radnego zgłoszone na piśmie, lecz nie wygłoszone w toku obrad, informując o tym Radę.
§ 54. 1. Sprawy osobowe Rada rozpatruje w obecności zainteresowanego. Rada może jednak postanowić inaczej.
2. Postanowienie ust. 1 nie dotyczy przypadków nieusprawiedliwionej nieobecności zainteresowanego na sesji.
§ 55. 1. Po wyczerpaniu listy mówców, Przewodniczący Rady zamyka dyskusję. W razie potrzeby zarządza przerwę w celu umożliwienia właściwej komisji lub Wójtowi ustosunkowanie się do zgłoszonych w czasie debaty wniosków, a jeśli zaistnieje taka konieczność- przygotowanie poprawek w rozpatrywanym dokumencie.
2. Po zamknięciu dyskusji Przewodniczący Rady rozpoczyna procedurę głosowania.
3. Po rozpoczęciu procedury głosowania, do momentu zarządzenia głosowania, Przewodniczący Rady może udzielić radnym głosu tylko w celu zgłoszenia lub uzasadnienia wniosku formalnego o sposobie lub porządku głosowania.
§ 56. 1. W przypadku braku quorum w trakcie posiedzenia Przewodniczący Rady przerywa obrady.
2. Fakt przerwania obrad oraz nazwiska i imiona radnych, którzy bez usprawiedliwienia opuścili obrady odnotowuje się w protokole.
§ 57. 1. Po wyczerpaniu porządku obrad Przewodniczący Rady kończy sesję, wypowiadając formułę: "zamykam.......... sesję Rady Gminy Wąwolnica".
2. Czas od otwarcia do jej zakończenia uważa się za czas trwania sesji.
3. Postanowienie ust. 2 dotyczy także sesji, która objęła więcej niż jedno posiedzenie.
§ 58. 1. Po ogłoszeniu zamknięcia sesji przez Przewodniczącego, Rada jest związana uchwałami podjętymi na tej sesji.
2. Uchylenie lub zmiana podjętej uchwały może nastąpić tylko w drodze odrębnej uchwały podjętej nie wcześniej, niż na następnej sesji.
3. Postanowienia ust. 2 nie stosuje się w odniesieniu do oczywistych omyłek.
§ 59. Do wszystkich osób pozostających w miejscu obrad po zakończeniu sesji lub posiedzenia mają zastosowanie ogólne przepisy porządkowe właściwe dla miejsca, w którym sesja się odbywa.
§ 60. 1. Z każdego posiedzenia Rady sporządza się protokół, który powinien zawierać:
	1)	numer, datę i miejsce odbywania sesji, godzinę jej rozpoczęcia i zakończenia oraz wskazywać numery uchwał, imię i nazwisko przewodniczącego obrad i protokolanta,
	2)	stwierdzenie prawomocności posiedzenia,
	3)	imiona i nazwiska nieobecnych członków Rady z ewentualnym podaniem przyczyny nieobecności,
	4)	odnotowanie przyjęcia protokołu z poprzedniej sesji,
	5)	ustalony porządek obrad,
	6)	przebieg obrad, a w szczególności treść wystąpień albo ich streszczenie, teksty zgłoszonych, jak również uchwalonych wniosków a nadto odnotowanie faktów zgłoszenia pisemnych wystąpień,
	7)	przebieg głosowania z wyszczególnieniem liczby głosów "za", "przeciw" i "wstrzymujących" oraz głosów nieważnych,
	8)	wskazanie wniesienia przez radnego zdania odrębnego do treści uchwały,
	9)	podpis Przewodniczącego obrad i osoby sporządzającej protokół.
2. Do protokołu dołącza się:
	1)	listę obecności radnych,
	2)	listę obecności zaproszonych gości,
	3)	podjęte przez Radę uchwały,
	4)	pisemne usprawiedliwienia nieobecnych na sesji radnych,
	5)	inne dokumenty złożone na ręce Przewodniczącego w trakcie obrad.
3. Kopię protokołu przesyła się radnym wraz z materiałami na następną sesję z zastrzeżeniem pkt 7.
4. Radni mogą zgłaszać poprawki i uzupełnienia do protokołu w przerwie międzysesjami, jednak nie później niż na najbliższej sesji.
5. O uwzględnieniu poprawek i uzupełnień decyduje Przewodniczący Rady po uprzednim wysłuchaniu protokolanta.
6. Radny, którego wnioski nie zostały uwzględnione może odwołać się do Rady. O przyjęciu lub odrzuceniu wniosku decyduje Rada w głosowaniu jawnym zwykłą większością głosów.
7. Protokół z ostatniej sesji w danej kadencji Rady zostaje podpisany przez Przewodniczącego Rady bez jego przyjmowania na sesji.
8. Sesja Rady jest nagrywana, a kasety z nagraniami są przechowywane do czasu przyjęcia protokołu z sesji.
§ 61. 1. Rada rozstrzyga sprawy rozpatrywane na sesjach w drodze uchwał.
2. Uchwały, a także deklaracje, oświadczenia, apele i opinie są sporządzone w formie odrębnych dokumentów.
3. Przepis ust. 1 nie dotyczy postanowień proceduralnych, które mogą być odnotowane w protokole z sesji.
4. Uchwały mogą być podejmowane tylko w sprawach objętych porządkiem obrad sesji.
§ 62. 1. Inicjatywę uchwałodawczą posiada każdy z radnych oraz Wójt.
2. Uchwały Rady powinny być zredagowane w sposób czytelny i zawierać przede wszystkim:
	1)	datę i tytuł oraz kolejny numer,
	2)	podstawę prawną,
	3)	postanowienia merytoryczne.
	4)	w miarę potrzeby określenie źródła sfinansowania realizacji uchwały,
	5)	określenie organu odpowiedzialnego za wykonanie uchwały i złożenia sprawozdania po jej wykonaniu,
	6)	ustalenie terminu obowiązywania lub wejścia w życie uchwały.
3. W uchwałach podaje się numer sesji (cyframi rzymskimi), kolejny numer uchwały (cyframi arabskimi) oraz dwie ostatnie cyfry roku, w którym podjęto uchwałę.
4. Projekty uchwał przygotowywane przez Wójta w miarę potrzeby opiniują komisje Rady. Opinie komisji są przedstawiane na sesji.
§ 63. Uchwały Rady powinny być zredagowane w sposób zwięzły, syntetyczny przy użyciu wyrażeń w ich powszechnym znaczeniu.
§ 64. Uchwały Rady podpisuje Przewodniczący Rady lub Wiceprzewodniczący, który prowadził obrady sesji.
§ 65. 1. Wójt ewidencjonuje oryginały uchwał w rejestrze uchwał i przechowuje wraz z protokołami sesji Rady.
2. Odpis uchwał przekazuje się właściwym jednostkom do realizacji i do wiadomości zależnie od ich treści.
3. Wójt Gminy przedkłada Wojewodzie uchwały Rady w ciągu 7 dni od daty ich podjęcia.
4. Wójt Gminy przedkłada w ciągu 7 dni Regionalnej Izbie Obrachunkowej w Lublinie uchwałę budżetową, uchwałę w sprawie absolutorium oraz inne uchwały objęte zakresem nadzoru izby.
4. Procedura głosowania
§ 66. 1. Głosowanie jest prawomocne tylko w przypadku quorum.
2. W głosowaniu biorą udział wyłącznie radni.
§ 67. 1. Głosowanie jawne odbywa się przez podniesienie ręki.
2. Głosowanie jawne zarządza i przeprowadza Przewodniczący obrad, przelicza oddane głosy "za", "przeciw" i "wstrzymujące się", sumuje je i nakazuje odnotowanie wyników głosowania w protokole sesji.
3. Wyniki głosowania jawnego ogłasza Przewodniczący obrad.
§ 68. 1. W głosowaniu tajnym radni głosują za pomocą ponumerowanych kart ostemplowanych pieczęcią Rady, przy czym każdorazowo Rada ustala sposób głosowania, a samo głosowanie przeprowadza wybrana z grona Rady Komisja Skrutacyjna z wyłonionym spośród siebie przewodniczącym.
2. Komisja skrutacyjna przed przystąpieniem do głosowania objaśnia sposób głosowania i przeprowadza je, wyczytując kolejno radnych z listy obecności.
3. Kart do głosowania nie może być więcej niż radnych obecnych na sesji.
4. Po przeliczeniu głosów komisja skrutacyjna sporządza protokół, który odczytuje jej przewodniczący, podając wynik głosowania.
5. Karty z oddanymi głosami i protokół stanowią załącznik do protokołu z sesji.
6. W przypadku równej liczby głosów "za" i "przeciw" głosowanie tajne może być, za zgodą Rady powtórzone. Przepisu § 68 pkt 3 nie stosuje się. Wniosek o przeprowadzenie powtórnego tajnego głosowania musi być zawarty w protokole komisji skrutacyjnej. W przypadku nie zawarcia w protokole komisji skrutacyjnej takiego wniosku wynik głosowania uważa się za nierozstrzygnięty, co oznacza, że poddana pod głosowanie sprawa nie uzyskała aprobaty Rady.
7. Zasadą jest głosowanie jawne, a głosowanie tajne przeprowadza się wówczas gdy przepis ustawy tak stanowi.
§ 69. 1. W przypadku, gdy Rada postanowi o podjęciu uchwały w trybie głosowania imiennego, przepisy § 68 stosuje się odpowiednio.
2. Na kartach do głosowania umieszcza się nazwisko i imię radnego.
§ 70. 1. Przewodniczący obrad przed poddaniem wniosku pod głosowanie precyzuje i ogłasza Radzie treść wniosku w taki sposób, aby jego redakcja była przejrzysta, a wniosek nie budził wątpliwości co do intencji wnioskodawcy.
2. W pierwszej kolejności Przewodniczący obrad poddaje pod głosowanie wniosek najdalej idący, którego przyjęcie może wykluczyć potrzebę głosowania nad pozostałymi wnioskami. Ewentualny spór co do tego, który z wniosków jest najdalej idący rozstrzyga Przewodniczący obrad.
3. W przypadku głosowania w sprawie wyboru osób, Przewodniczący Rady przed zamknięciem listy kandydatów, zapytuje każdego z nich czy wyraża zgodę na kandydowanie i dopiero po otrzymaniu odpowiedzi twierdzącej poddaje pod głosowanie zamknięcie listy i zarządza głosowanie.
§ 71. 1. Jeżeli oprócz wniosku (-ów) o podjęcie uchwały w danej sprawie zostanie zgłoszony wniosek o odrzucenie tego wniosku (-ów), w pierwszej kolejności Rada głosuje nad wnioskiem o odrzucenie wniosku (-ów) o podjęcie uchwały.
2. Głosowanie nad poprawkami do poszczególnych paragrafów lub ustępów projektu uchwały następuje wg ich kolejności, z tym że w pierwszej kolejności Przewodniczący obrad poddaje pod głosowanie te poprawki, których przyjęcie lub odrzucenie rozstrzyga o innych poprawkach.
3. Przewodniczący obrad może zarządzić głosowanie łącznie nad grupą poprawek do projektu uchwały.
4. Przewodniczący obrad zarządza głosowanie w ostatniej kolejności za przyjęciem uchwały w całości ze zmianami wynikającymi z poprawek wniesionych do projektu uchwały.
§ 72. 1. Głosowanie zwykłą większością głosów oznacza, że przechodzi wniosek lub kandydatura, która uzyskała większą liczbę głosów, "za" niż "przeciw". Głosów wstrzymujących się i nieważnych nie dolicza się do żadnej z grup głosujących "za" czy "przeciw".
2. Jeżeli celem głosowania jest wybór jednej z kilku osób lub możliwości przechodzi kandydatura lub wniosek, na który oddano liczbę głosów większą od liczby głosów oddanych na pozostałe.
5. Komisje Rady
§ 73. Przedmiot działania poszczególnych komisji stałych i zakres zadań komisji doraźnych określa Rada w odrębnych uchwałach.
§ 74. 1. Komisje stałe obradują na posiedzeniach zgodnie z rocznym planem pracy zatwierdzonym przez Radę.
2. Komisje mogą odbywać posiedzenia nie ujęte w planie pracy jeżeli zachodzi konieczność rozpatrzenia dodatkowych zagadnień z polecenia Rady, na wniosek Przewodniczącego Rady, Wójta Gminy lub grupy radnych.
3. Obrady komisji są prawomocne, jeżeli w posiedzeniu uczestniczy przynajmniej połowa składu osobowego komisji.
4. Komisje mogą odbywać posiedzenia wspólnie, mogą podejmować współpracę z odpowiednimi komisjami innych Gmin.
5. Na podstawie upoważnienia Rady, Przewodniczący lub Wiceprzewodniczący Rady, koordynujący pracę komisji Rady mogą zwołać posiedzenie komisji i nakazać złożenie Radzie sprawozdania.
§ 75. Do zadań komisji stałych należy:
	1)	opiniowanie uchwał Rady,
	2)	dokonywanie oceny wykonania uchwał Rady w zakresie kompetencji komisji,
	3)	występowanie z inicjatywą uchwałodawczą,
	4)	opiniowanie i rozpatrywanie spraw przekazanych komisji przez Radę i Wójta oraz spraw przedkładanych przez członków komisji i obywateli,
	5)	przyjmowanie i rozpatrywanie skarg i wniosków w zakresie kompetencji komisji.
§ 76. 1. Pracami komisji kieruje Przewodniczący lub Wiceprzewodniczący komisji, przy czym uprawnienia wiceprzewodniczącego dotyczą tylko wewnętrznego toku prac komisji.
2. Przewodniczący komisji przygotowuje i zwołuje posiedzenia komisji określając projekt porządku obrad, miejsce, termin i godzinę rozpoczęcia obrad.
3. Przewodniczący komisji zwołuje w sposób zwyczajowo przyjęty lub przesyła zaproszenie na piśmie członkom komisji najpóźniej na 7 dni przed terminem obrad. W uzasadnionych przypadkach termin ten może być krótszy.
4. Posiedzenie Komisji może się odbyć tylko wówczas gdy na sali jest przynajmniej połowa składu osobowego komisji.
§ 77. W posiedzeniu komisji mogą uczestniczyć, jeśli zachodzi taka konieczność osoby spoza składu komisji, a w szczególności:
-	Wójt Gminy,
-	Pracownicy Urzędu Gminy i kierownicy gminnych jednostek organizacyjnych,
-	Przedstawiciele innych jednostek organizacyjnych z terenu Gminy i spoza Gminy,
-	Sołtysi.
§ 78. Komisje podejmują ustalenia w formie opinii i wniosków zawartych w protokołach z posiedzeń komisji i przedkładanych Przewodniczącemu Rady w terminie 7 dni.
§ 79. 1. Opinie i wnioski komisji uchwalane są w głosowaniu jawnym zwykłą większością głosów, w obecności co najmniej połowy składu komisji.
2. W głosowaniu biorą udział wyłącznie członkowie komisji.
3. W przypadku równej liczby głosów "za" i "przeciw" rozstrzyga głos Przewodniczącego posiedzenia.
6. Radni
§ 80. 1. Radni potwierdzają swoją obecność na sesjach i posiedzeniach komisji podpisem na liście obecności.
2. Radny w ciągu 21 dni od daty odbycia sesji lub posiedzenia komisji, winien usprawiedliwić swoją nieobecność poprzez złożenie na ręce Przewodniczącego Rady lub Przewodniczącego komisji stosownego pisemnego wyjaśnienia.
§ 81. 1. Wójt Gminy wystawia radnemu dokument podpisany przez Przewodniczącego Rady, w którym stwierdza się pełnienie funkcji radnego.
§ 82. 1. Za udział w pracach Rady, oraz w posiedzeniach komisji radnemu przysługują diety według zasad określonych odrębną uchwałą.
2. Należność, o której mowa w ust. 1 przysługująca Przewodniczącemu Rady może być zryczałtowana i określona odrębną uchwałą.
7. Wspólne sesje z radnymi innych jednostek samorządu terytorialnego
§ 83. 1. Rada Gminy Wąwolnica może odbywać wspólne sesje z radnymi innych jednostek samorządu terytorialnego, w szczególności dla rozpatrzenia i rozstrzygnięcia ich wspólnych spraw.
2. Wspólne sesje organizują Przewodniczący Rad zainteresowanych jednostek samorządu terytorialnego.
3. Zawiadomienie o wspólnej sesji podpisują wspólnie przewodniczący lub upoważnieni wiceprzewodniczący Rad.
4. Wspólna sesja jest prowadzona, gdy uczestniczy w niej przynajmniej połowa radnych każdej rady.
5. Przewodniczącego obrad wspólnej sesji wybiera się w drodze głosowania.
6. Uchwały wspólnej sesji zapadają w drodze odrębnego głosowania radnych z każdej Rady.
7. Uchwały oraz protokoły z obrad podpisują Przewodniczący zainteresowanych Rad.
8. Do wspólnej sesji mają zastosowanie ogólne terminy i tryb przygotowania, zwoływania i przebiegu sesji.
§ 84. 1. Koszty wspólnej sesji ponoszą równomiernie zainteresowane jednostki samorządu terytorialnego, chyba że radni uczestniczący we wspólnej sesji postanowią inaczej.
Rozdział VI
Zasady i tryb działania Komisji Rewizyjnej
1. Organizacja Komisji Rewizyjnej
§ 85. 1. Komisja Rewizyjna składa się z Przewodniczącego i Wiceprzewodniczącego oraz pozostałych członków w liczbie 3.
2. Przewodniczącego i wiceprzewodniczącego Komisji Rewizyjnej wybiera Rada Gminy w drodze uchwały.
§ 86. Przewodniczący Komisji Rewizyjnej organizuje pracę Komisji i prowadzi jej obrady. W przypadku nieobecności Przewodniczącego lub niemożności działania, jego zadania wykonuje Wiceprzewodniczący.
§ 87. 1. Komisja Rewizyjna kontroluje działalność Wójta, gminnych jednostek organizacyjnych i jednostek pomocniczych Gminy pod względem:
-	legalności,
-	gospodarności,
-	rzetelności,
-	celowości,
oraz zgodności dokumentacji ze stanem faktycznym.
2. Komisja Rewizyjna bada przede wszystkim gospodarkę finansową kontrolowanych podmiotów, w tym wykonanie budżetu Gminy.
§ 88. Komisja Rewizyjna wykonuje inne zadania kontrolne na zlecenie Rady w zakresie i w formach wskazanych w uchwałach Rady.
§ 89. 1. Komisja Rewizyjna przeprowadza kontrole w zakresie ustalonym w jej planie pracy, zatwierdzonym przez Radę.
2. Rada może zlecić Komisji Rewizyjnej przeprowadzenie kontroli kompleksowej nie objętej planem, o jakim mowa w ust. 1.
§ 90. Kontrolujący sporządzają z przeprowadzonej kontroli protokół pokontrolny.
§ 91. 1. W przypadku odmowy podpisania protokołu przez Kierownika kontrolowanego podmiotu, jest on obowiązany do złożenia w terminie 3 dni od daty odmowy- pisemnego wyjaśnienia przyczyn.
2. Wyjaśnienia, o których mowa w ust. 1 składa się na ręce Przewodniczącego Komisji Rewizyjnej.
§ 92. Protokół pokontrolny sporządza się w trzech jednobrzmiących egzemplarzach, które w terminie 3 dni od daty podpisania- otrzymują: Przewodniczący Rady, Przewodniczący Komisji Rewizyjnej i kierownik kontrolowanego podmiotu.
§ 93. 1. Komisja Rewizyjna przedkłada Radzie do zatwierdzenia plan pracy.
2. Plan przedłożony Radzie musi zawierać co najmniej:
	1)	terminy odbywania posiedzeń,
	2)	terminy i wykaz jednostek, które będą kontrolowane.
§ 94. 1. Komisja Rewizyjna składa Radzie - w terminie do dnia 30 stycznia każdego roku - roczne sprawozdanie ze swojej działalności w roku poprzednim.
2. Komisja Rewizyjna dodatkowo składa sprawozdanie jak określono w ust. 1 ze swojej działalności po podjęciu stosownej uchwały Rady, określającej przedmiot i termin złożenia sprawozdania.
§ 95. 1. Komisja Rewizyjna obraduje na posiedzeniach zwoływanych przez jej Przewodniczącego, zgodnie z planem pracy oraz w miarę potrzeb.
2. Przewodniczący Komisji Rewizyjnej może zaprosić na jej posiedzenia:
	1)	radnych nie będących członkami Komisji Rewizyjnej,
	2)	osoby zaangażowane na wniosek Komisji Rewizyjnej w charakterze biegłych.
3. Z posiedzenia Komisji Rewizyjnej należy sporządzić protokół, który winien być podpisany przez wszystkich członków komisji biorących udział w posiedzeniu.
§ 96. Uchwały Komisji Rewizyjnej zapadają zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy składu Komisji w głosowaniu jawnym.
§ 97. Komisja Rewizyjna może występować do organów Gminy w sprawie wniosków o przeprowadzenie kontroli przez Regionalną Izbę Obrachunkową w Lublinie, Najwyższą Izbę Kontroli lub inne organy kontroli.
Rozdział VII
Tryb pracy Wójta
§ 98. (1) 1. (stwierdzono nieważność).
2. Wójt wykonując swoje zadania i kompetencje wydaje w szczególności zarządzenia Wójta.
3. Zarządzenia są numerowane cyframi arabskimi tj. numer kolejny zarządzenia łamany przez ostatnie dwie cyfry roku.
4. Zarządzenia datuje się wpisując cyframi arabskimi dzień, miesiąc słownie, pełny zapis roku cyframi arabskimi.
5. Zarządzenia są numerowane kadencyjnie.
6. Zarządzenia są przechowywane zgodnie z obowiązującą Instrukcją Kancelaryjną dla Gmin i Związków Międzygminnych.
§ 99. Wójt Gminy uczestniczy w sesjach Rady.
§ 100. Komisje Rady mogą żądać przybycia Wójta na ich posiedzenie.
Rozdział VIII
Zasady dostępu i korzystania przez obywateli z dokumentów Rady, Komisji i Wójta
§ 101. Obywatelom udostępnia się dokumenty określone w ustawach.
§ 102. Protokoły z posiedzeń Rady i Komisji podlegają udostępnieniu po ich formalnym przyjęciu - zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa oraz Statutem.
§ 103. 1. Dokumenty z zakresu działania Rady i Komisji oraz Wójta Gminy udostępniane są w sekretariacie Urzędu Gminy, w dniach pracy Urzędu Gminy, w godzinach przyjmowania interesantów.
2. Dokumenty wymienione w ust. 1 mogą być przeglądane wyłącznie w Urzędzie Gminy i w asyście pracownika Urzędu Gminy.
§ 104. 1. Jeżeli w stosunku do części dokumentów wyłączona jest jawność na podstawie ustaw, udostępnia się jego odpis z pominięciem treści, wobec których jawność została wyłączona wraz z adnotacją o dokonanym wyłączeniu.
2. Odmowa udostępnienia dokumentu lub jego części następuje w formie decyzji administracyjnej.
§ 105. 1. Korzystanie z dokumentów polega na: ich przeglądaniu oraz sporządzaniu z nich notatek i odpisów, bądź w inny sposób zatwierdzony przez Wójta Gminy.
2. Korzystającemu z dokumentów zabrania się:
	1)	wyłączania jakichkolwiek dokumentów,
	2)	niszczenia dokumentów,
	3)	dokonywania zmian, poprawek, uzupełnień i przeróbek treści dokumentów,
	4)	dokonywania w dokumentach notatek, znaków, podkreśleń, uwag itp.
Rozdział IX
Pracownicy samorządowi
§ 106. (2) Pracownikami samorządowymi zatrudnionymi w Urzędzie Gminy są osoby zatrudnione na podstawie:
a)	wyboru - Wójt Gminy,
b)	powołania - Z-ca Wójta, Skarbnik,
c)	umowy o pracę.
§ 107. 1. Ustalenia warunków pracy i płacy pracownikom Urzędu dokonuje Wójt Gminy.
§ 108. Status prawny pracowników samorządowych określa odrębna ustawa.
Rozdział X
Gospodarka finansowa gminy.
§ 109. 1. Gmina samodzielnie prowadzi gospodarką finansową na podstawie budżetu.
2. Budżet jest uchwalany na rok kalendarzowy.
§ 110. 1. Projekt budżetu przygotowuje Wójt.
2. Projekt budżetu wraz z informacją o stanie mienia komunalnego i objaśnieniami Wójt przedkłada Radzie Gminy najpóźniej do 15 listopada roku poprzedzającego rok budżetowy i przesyła projekt Regionalnej Izbie Obrachunkowej, celem zaopiniowania.
3. Budżet jest uchwalany do końca roku poprzedzającego rok budżetowy.
§ 111. 1. Procedurę uchwalania budżetu oraz rodzaje i szczegółowości materiałów informacyjnych towarzyszących projektowi określa Rada Gminy.
2. Do czasu uchwalania budżetu przez Radę Gminy, jednak nie później niż do dnia 31 marca roku budżetowego, podstawą gospodarki budżetowej jest projekt budżetu przedłożony Radzie Gminy.
§ 112. Za prawidłową gospodarkę finansową gminy odpowiada Wójt.
§ 113. 1. Gospodarka finansowa gminy jest jawna.
2. Wójt niezwłocznie ogłasza uchwałę budżetową i sprawozdanie z jej wykonania w trybie przewidzianym dla przepisów gminnych.
3. Wójt informuje mieszkańców gminy o założeniach projektu budżetu, kierunkach polityki społecznej i gospodarczej oraz wykorzystaniu środków budżetowych w sposób zwyczajowo przyjęty.
Rozdział XI
Przepisy gminne
§ 114. Na podstawie upoważnień ustawowych gminie przysługuje prawo stanowienia przepisów powszechnie obowiązujących na obszarze gminy, zwanych dalej przepisami gminnymi.
Rozdział XII
Postanowienia końcowe
§ 115. Tracą moc: uchwała Nr XV/100/2000 Rady Gminy Wąwolnica z dnia 10 lutego 2000r. w sprawie uchwalenia Statutu Gminy Wąwolnica, i uchwała Nr XXVIII/199/2001 Rady Gminy Wąwolnica z dnia 10 września 2001r. w sprawie zmian w Statucie Gminy Wąwolnica.
§ 116. Uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Lubelskiego.
ZAŁĄCZNIK Nr 1(3)
WYKAZ JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH GMINY WĄWOLNICA
I	Zakłady Budżetowe.
1.	Zakład Gospodarki Komunalnej w Wąwolnicy.
II	Jednostki budżetowe.
1.	Urząd Gminy Wąwolnica,
2.	Publiczna Szkoła Podstawowa w Wąwolnicy,
3.	Publiczna Szkoła Podstawowa w Karmanowicach wraz z filią w Łopatkach,
4.	Gimnazjum Publiczne w Wąwolnicy,
5.	Przedszkole Samorządowe w Wąwolnicy,
6.	Ośrodek Pomocy Społecznej w Wąwolnicy.
III	Instytucje Kultury.
1.	Gminny Dom Kultury w Wąwolnicy,
2.	Gminna Biblioteka Publiczna w Wąwolnicy.
ZAŁĄCZNIK Nr 2
HERB GMINY WĄWOLNICA
(grafikę pominięto)
Przypisy:
1) § 98 zmieniony przez § 1 uchwały nr XLIV/221/10 z dnia 28 września 2010 r. (Lubel.11.12.315) zmieniającej nin. uchwałę z dniem 15 lutego 2011 r.
     Wojewoda Lubelski rozstrzygnięciem nadzorczym nr NK.II.0911/306/10 z dnia 26 października 2010 r. (Lubel.11.12.318) stwierdził nieważność § 1 uchwały nr XLIV/221/10 z dnia 28 września 2010 r. (Lubel.11.12.315) w części w jakiej zmienia § 98 ust. 1.
2) § 106 zmieniony przez § 1 uchwały nr XXXI/156/09 z dnia 25 czerwca 2009 r. (Lubel.09.96.2301) zmieniającej nin. uchwałę z dniem 1 września 2009 r.
3) Załącznik nr 1:
- zmieniony przez § 1 uchwały nr IX/53/03 z dnia 18 września 2003 r. (Lubel.03.154.3247) zmieniającej nin. uchwałę z dniem 28 października 2003 r.
- zmieniony przez § 1 uchwały nr X/70/03 z dnia 23 października 2003 r. (Lubel.03.185.3638) zmieniającej nin. uchwałę z dniem 12 grudnia 2003 r.
- zmieniony przez § 2 uchwały nr XLIV/221/10 z dnia 28 września 2010 r. (Lubel.11.12.315) zmieniającej nin. uchwałę z dniem 15 lutego 2011 r.